heupbursitis

Laterale heuppijn: bursitis of tendinopathie?

Pijn nabij de trochanter major, het prominente punt aan de buitenkant van het dijbeen, wordt vaak ’trochanter bursitis’ genoemd. Het kan feitelijk betrekking hebben op de slijmbeurzen, de pezen van de gluteus medius en minimus, of op meerdere structuren samen. De term groter trochanter pijnsyndroom of GTPS omvat deze aandoeningen; een enkele bursitis verklaart niet alle flankpijn.

Mogelijke symptomen zijn onder meer:

• Pijn buiten de heup, soms uitstrekkend van de dij tot aan de knie.
• Tederheid bij het drukken op het gebied of het liggen op de aangedane zijde.
• Ongemak bij het lopen, traplopen of heuvels beklimmen, opstaan uit een stoel of op één been staan.
• Slaapproblemen, een stijf gevoel na rust, houdingsveranderingen of een aangepast looppatroon om pijn te vermijden.

Deze symptomen alleen wijzen niet op een slijmbeursontsteking. Bij de medische beoordeling wordt ook rekening gehouden met het heupgewricht, de lumbale wervelkolom en andere mogelijke bronnen. Bij de kinesitherapeutische evaluatie kan dieper worden ingegaan op het functionele vermogen en de belasting; een osteopathische diagnose vervangt de medische diagnose niet.

Aanhoudende of beperkende pijn is een bezoek waard. Ernstige pijn na een val, niet kunnen stappen of gevoelsverlies na een trauma vereist dringende medische beoordeling op de spoedgevallendienst. Als de heup warm of gezwollen is en er koorts of ongemak optreedt, is dringende medische hulp nodig.

Factoren die kunnen bijdragen aan trochanterpijn

Laterale heuppijn is meestal multifactorieel. De bilpezen moeten actieve belasting tolereren: plotseling rennen, lopen of traplopen kan de capaciteit van het moment overschrijden. Langdurige compressie aan de zijkant van de heup kan ook de toch al gevoelige pees verergeren.

• Wijzigingen in de exploitatie: Kwantiteit, intensiteit en herstel zijn de elementen die moeten worden geëvalueerd zonder rekening te houden met repetitieve schadelijke bewegingen.
• Lokaal trauma: Een val of stoot kan pijn in de borst, pezen of andere structuren veroorzaken; na een groot trauma moet een ander letsel worden uitgesloten.
• Kracht en actie: De capaciteit van de heupspieren en de manier waarop de taken worden uitgevoerd, kunnen van invloed zijn op de verdeling van de belasting. Het verschil tussen partijen wijst niet automatisch op de oorzaak.
• Overige voorwaarden: Ziekten van de heup of wervelkolom, ontstekingsziekten en eerdere operaties kunnen naast elkaar bestaan en het pad veranderen.

Er is geen enkele “verkeerde” positie die op bursitis duidt. Als u bijvoorbeeld uw benen over elkaar slaat of langdurig op uw zij staat, kunnen sommige symptomen verergeren, maar dit duidt niet op een fout die gecorrigeerd moet worden.

Bezoek helpt om in elk individueel geval te onderscheiden wat essentieel is. Het doel van de veranderingen is om de activiteit draaglijker te maken, en niet om schuldgevoelens of een permanente houdingsfout te begaan.

Andere oorzaken van heuppijn: femoroacetabulaire impingement

Femoroacetabulair impingement is een andere aandoening dan trochanterbursitis. Het heeft betrekking op de relatie tussen het dijbeen en het gewricht in het gewricht, en kan gepaard gaan met pijn in de lies of problemen met sommige bewegingen. Het is geen vorm van laterale bursitis.

De termen “piek” en “fixatie” beschrijven kenmerken van de vorm van het bot: minder rondheid op de kruising van de femurkop en nek, of meer acetabulumbedekking. Ze kunnen ook zonder pijn optreden en duiden niet noodzakelijkerwijs op recente botgroei.

We spreken van het femoroacetabulair impingement-syndroom wanneer de symptomen, klinische symptomen en beelden met elkaar overeenkomen. Een röntgenfoto die de cam- of klemmorfologie laat zien, is onvoldoende om de pijn te verklaren en geeft niet aan dat deze bursitis heeft veroorzaakt.

Zij-, lies- en lumbale pijn kunnen elkaar overlappen. De plaats begeleidt het bezoek, maar de keuze van de behandeling vereist een algemene beoordeling.

Wanneer wordt een operatie overwogen?

Een operatie voor trochanterpijn is zeldzaam. Het wordt geëvalueerd wanneer de symptomen significant blijven ondanks passende niet-chirurgische interventie en wanneer de structuren die bijdragen aan het probleem zijn vastgesteld.

Borsectomie is het verwijderen van een pijnlijke slijmbeurs, die in geselecteerde gevallen wordt uitgevoerd met behulp van open of endoscopische technieken. Het is geen noodzakelijke stap als de pijn lang aanhoudt en het probleem van de bilpezen mogelijk niet oplost.

Bij aanwezigheid van een peesblessure kan de deskundige een andere ingreep, eventueel een peesreparatie, beoordelen. Niet alle in de tests getoonde verwondingen vereisen interventie: bij de beslissing wordt rekening gehouden met symptomen, kracht, functie en reactie op revalidatie.

Met de orthopeed worden de verwachte voordelen, alternatieven, risico’s en herstel besproken. Mogelijke complicaties zijn onder meer infectie, wondproblemen of aanhoudende pijn. Ondersteuning, eventuele krukken en daaropvolgende oefeningen zijn afhankelijk van de feitelijk uitgevoerde procedure en de instructies voor de apparatuur.

Behandeling van trochanterpijn

Het plan is gebaseerd op de diagnose en de effecten op de activiteit. Als de bilpezen zijn aangetast, zijn belastingcontrole en individuele oefeningen een belangrijk onderdeel van de behandeling.

• Pas de actie aan: Verminder tijdelijk de symptomen die de symptomen sterk verergeren, terwijl het getolereerde bewegingsbereik behouden blijft. Het kan nuttig zijn om uw wandeling in kortere segmenten op te delen en de directe druk op de pijnlijke kant te beperken.
• Rehabilitatie: De kinesitherapeut kan oefeningen kiezen die de capaciteit van de spieren en pezen geleidelijk vergroten. De reacties in de komende uren zullen richting geven aan de aanpassingen.
• Geneesmiddelen: Sommige pijnstillers of ontstekingsremmers kunnen verlichting bieden, maar de keuze en de duur ervan moet met uw arts of apotheker worden besproken. Meld zwangerschap, eerdere zweren of bloedingen, nier- of hartaandoeningen, allergieën en eventuele gebruikte medicijnen, vooral anticoagulantia. Combineer niet meerdere NSAID’s onafhankelijk van elkaar.
• Penetratie: Voor verlichting op de korte termijn kan in bepaalde gevallen een corticosteroïd worden overwogen. Het mag de revalidatie niet vervangen; de voordelen en risico’s, ook voor de omliggende weefsels, moeten worden geëvalueerd voordat de procedure wordt herhaald.

Ervaring bij mensen met aanhoudende gluteale tendinopathie ondersteunde het nut van voorlichting en lichaamsbeweging. Dit garandeert niet voor iedereen hetzelfde resultaat en toont niet het voordeel aan van het manipuleren van de beweging.

Als de toestand niet verbetert, evalueert de arts de diagnose en opties opnieuw. Chirurgie en andere speciale procedures vereisen specifieke indicaties; pijn alleen maakt het niet mogelijk om de mate van ontsteking te meten.

Waarom kan het bekken pijn doen tijdens het liggen?

Druk op de zijkant van de heup kan GTPS-pijn veroorzaken, ook al is het in de eerste plaats een pees en geen ontstoken slijmbeurs. Dit kan de zijpositie ongemakkelijk maken.

Er zijn echter ook andere mogelijkheden: artrose, de gevolgen van een trauma, spierziekten of pijn aan de wervelkolom en zenuwen. De positie die de symptomen veroorzaakt, is nuttige informatie, maar op zichzelf kan de oorzaak niet worden geïdentificeerd.

Een algemeen gevoel van bekkenstijfheid is niet hetzelfde als dislocatie. Een echte ontwrichting van de heup, die mogelijk is na een groot trauma of bij sommige mensen die prothesen dragen, is een noodgeval: deze mag niet worden behandeld met thuiszorg of manuele oefeningen.

Ernstige pijn na een ongeval, misvorming, onvermogen om gewicht op het been te dragen of gevoelsverlies vereisen onmiddellijke spoedeisende zorg; bel 112 als u zich niet veilig kunt verplaatsen.

Als u trochanterpijn ervaart, probeer dan een drukverlichtende houding, bijvoorbeeld liggend op de minder pijnlijke kant met een kussen tussen uw benen of op uw rug als dat comfortabel is. Vraag om herevaluatie als de pijn in rust nieuw, aanhoudend of toenemend is.

Nachtpijn en slaap

Heuppijn kan om verschillende redenen de slaap verstoren. Bij GTPS kan het ongemak toenemen door op de pijnlijke kant te leunen of het been naar binnen te laten vallen. Artrose, lage rugklachten en andere ziekten kunnen ook nachtelijke pijn veroorzaken.

Nachtpijn duidt op zichzelf niet op een ontsteking en duidt niet automatisch op een ernstige ziekte. Wat belangrijk is, zijn de ontwikkeling, houdingen, symptomen gedurende de dag en alle daarmee samenhangende symptomen.

Het kan nuttig zijn om uw onderbenen te ondersteunen met een kussen, directe druk op het gevoelige gebied te vermijden en indien nodig van houding te veranderen. U hoeft niet stil te zitten of uzelf te dwingen om uit te rekken voordat u naar bed gaat.

Neem contact op met uw arts als de pijn regelmatig de slaap verstoort, zonder uitleg aanhoudt of ondanks aanpassingen verergert. Meld koorts, malaise, onbedoeld gewichtsverlies, recent trauma of kanker. Een hete, gezwollen heup met koorts of onvermogen om te lopen vereist dringende evaluatie.

Welke rol kunnen manuele therapieën spelen?

De keuze van de behandeling voor trochanterpijn hangt af van de betrokken structuur en de moeilijkheden van de persoon. Bewijs voor krachttraining en lichaamsbeweging bij de behandeling van gluteale tendinopathie geeft niet automatisch de effectiviteit van een bepaalde osteopathische behandeling aan.

Comfortabele manuele techniek kan worden geëvalueerd als aanvulling op symptomen van het bewegingsapparaat, met beperkte beoordeling van doelen en resultaten. Het mag niet worden gepresenteerd als een oorzaakspecifieke oplossing, mobilisatie voor zakgenezing of gegarandeerde preventie van herhaling.

Sterke druk op de trochanter major en strekken waarbij de pezen samengedrukt worden, kunnen de pijn verergeren. Het optreden van ongemak mag niet worden genegeerd om de weefsels te “ontsluiten”.

Het traject kan, indien nodig, activiteitenbeheer, kinesitherapie en medisch symptoombeheer omvatten. Een non-respons vereist een herbeoordeling, geen belofte dat een andere manipulatie het probleem zal oplossen.

Dagelijkse interventies voor laterale heuppijn

Voor de geïdentificeerde GTPS is het doel van aanpassingen om de belasting draaglijk te maken en de compressie van gevoelige constructies te verminderen.

• Vermijd langdurig aan de pijnlijke kant te blijven; probeer een steun tussen uw benen als u op één kant slaapt.
• Verminder de tijd die u met gekruiste benen doorbrengt of het gewicht op één heup verplaatst als deze posities pijn veroorzaken. Het veranderen van positie is vaak voordeliger dan het vinden van de perfecte positie.
• Pas trappen, klimmen, hardlopen en lopen aan uw symptomen aan en ga door met activiteiten die voor u comfortabel zijn.
• Spreek een versterkingsprogramma af dat evenredig is aan uw huidige capaciteit. Als de pijn de volgende uren of de volgende dag heviger blijft, verminder dan de belasting en neem contact op met een kinesitherapeut.
• Vermijd geforceerde bilspier- of bandrekoefeningen die de zijpijn vergroten.

Een koud kompres of matige hitte kan voor sommige mensen tijdelijke verlichting bieden. Bedek de huid met een doek, controleer deze regelmatig en stop als er pijn, gevoelloosheid of huidveranderingen optreden; val niet in slaap met het kompres erop. Als het gevoel of de bloedcirculatie afneemt, neem dan eerst contact met ons op.

Heupbeugels met compressie, elevatie en volledige rust zijn geen gebruikelijk protocol voor deze aandoening. Als u koorts, aanzienlijke zwelling of acute pijn krijgt die anders is dan normaal, is een medisch onderzoek noodzakelijk.

Is de clamshelloefening geschikt?

De clamshell is een oefening waarbij de heup naar buiten draait. Het is geen universeel recept voor bursitis of gluteale tendinopathie: voor sommige mensen verhoogt het liggen op hun zij en bewegen de laterale compressie en pijn. Een kinesitherapeut kan een verscheidenheid aan initiële oefeningen kiezen, waaronder oefeningen in zit of ruglig.

Indien de oefening voor uw geval geschikt wordt geacht, bestaat de techniek uit het volgende:

• Ga op uw pijnvrije kant liggen met uw hoofd op een kussen. Buig beide knieën en heupen comfortabel; houd uw benen niet gestrekt.
• Houd de voeten in contact en breng de bovenste knie langzaam omhoog tot een comfortabel bereik zonder het bekken naar achteren te draaien.
• Breng de knie gecontroleerd terug naar de startpositie. De beweging werkt op het trainen van de spieren, niet op het opzoeken van een sterke rek.

U moet het aantal herhalingen, de weerstand en de progressie aanpassen. U hoeft het niet aan beide kanten te doen als dit betekent dat u op uw pijnlijke heup terechtkomt. Als beide heupen pijn doen, bespreekt u het best een alternatief.

Stop met trainen en pas de oefening aan als er aanzienlijke pijn optreedt, de symptomen geleidelijk toenemen of na het sporten blijven verergeren. Forceer de herhalingen niet om een bepaald aantal te bereiken.

Een pad uitstippelen dat bij de persoon past

Bij de evaluatie wordt rekening gehouden met activiteiten die belangrijk zijn in het dagelijks leven: lopen, traplopen, werken, slapen en sporten. Het onderzoeken van de functie van de heup en eventueel de knie, voet of onderrug kan helpen bij het kiezen van oefeningen en aanpassingen.

Deze bevinding duidt niet op een reeks verwondingen die door het hele lichaam moeten worden gerepareerd. Er is geen reden om algemene trochanterpijn toe te schrijven aan de spijsvertering of om verbetering te beloven door de veronderstelde optimalisatie van de bloedstroom in organen of zenuwstelsel.

Slaap, zorgen en werkdruk kunnen invloed hebben op de pijnbeleving en het kunnen volgen van de behandeling. Daarin ingrijpen, als ze relevant zijn voor de persoon, betekent niet dat u rekening houdt met de denkbeeldige pijn of er schuldgevoelens voor toont.

Het plan definieert exacte doelen en wordt aangepast aan de reactie: toelaatbare belasting, individuele oefeningen, mogelijke hulpmiddelen en rustondersteuning. Pijn die verandert of niet verbetert, rechtvaardigt een herevaluatie van de diagnose en pathologie zonder aan te nemen dat uitgebreidere manuele therapie noodzakelijk is.