De torticollis van een pasgeborene

Spier-, houding- en andere redenen

Bij de aangeboren spiervorm is de sternocleidomastoideus verkort of gespannen en beperkt hij de beweging; soms zijn de spieren verdikt. In houdingsvorm geeft het kind de voorkeur aan een houding zonder echte passieve neksteun.

Deze vormen onderscheiden zich door het plotselinge begin van verworven torticollis. Het moment dat ouders het merken is niet genoeg om de diagnose te bevestigen.

Congenitale musculaire torticollis

Het wordt meestal herkend in de eerste levensweken. Het hoofd heeft de neiging naar de aangedane spier te kantelen en naar de andere kant te draaien; beweging kan beperkt zijn. Bij sommige kinderen wordt verdikking van de sternocleidomastoideus waargenomen.

De redenen zijn niet altijd duidelijk: het is niet juist om ze automatisch te tellen voor een lange, snelle of begeleide geboorte. Een nieuwe of atypische knobbel moet worden beoordeeld zonder dat deze vanzelf verdwijnt.

De kinderarts controleert ook de vorm van het hoofd, de ogen, de neurologische ontwikkeling, en ook omdat deze mogelijk verband houden met ziekten. De noodzaak voor tests en kinesitherapie hangt af van de bevindingen.

Houdingsvoorkeur

Het kind kan er de voorkeur aan geven om opzij te kijken terwijl de normale nekmobiliteit behouden blijft. Door het hoofd langere tijd op dezelfde plek te laten rusten, kan dit ertoe bijdragen dat de houding gelijkmatiger wordt.

Het differentiëren van spierbeperking vereist evaluatie van kinderen. Span uw hoofd niet om het te controleren. De speel- en opstellingsinstructies zijn aangepast aan het kind en volgen de regels van veilig slapen.

Wanneer moet u een spoedbeoordeling aanvragen?

Plotseling kantelen van het hoofd, vooral na een trauma of in combinatie met koorts, hevige pijn, slikproblemen, braken of neurologische symptomen, vereist dringende medische aandacht.

Een kind dat erg slaperig is, niet reageert of ademhalingsproblemen heeft, heeft direct hulp nodig: bel 112. Een nieuw knobbeltje in de nek of een aanhoudende voorkeur voor één kant meldt u aan de kinderarts.

Tekenen die u aan uw kinderarts moet melden

Observeer of de baby zijn hoofd vaak kantelt, minder naar één kant draait, een verdikte nek of een afgeplat hoofd heeft, of moeite heeft met voeden vanuit één positie.

Huilen, onrust of een asymmetrische houding kunnen vele oorzaken hebben. Ze staan de diagnose van torticollis of de selectie van manuele therapie niet toe zonder evaluatie.

Beweging en ontwikkeling

Een sterke voorkeur voor één kant kan gepaard gaan met een minder symmetrisch gebruik van het lichaam. Bij de keuringen worden de mobiliteit, de hoofdvorm en de ontwikkeling van de motoriek gevolgd.

Op de leeftijd afgestemde wakkeruren helpen het kind verschillende posities te verkennen. Aanhoudende motorische vertraging of asymmetrie vereist pediatrische zorg; ze moeten niet eenvoudigweg worden uitgelegd als natuurlijke aanpassingen van het visuele of vestibulaire systeem.

Pediatrische beoordeling en kinesitherapie

Een kinderarts zal de vorm van torticollis identificeren en beslissen of verder onderzoek nodig is. Kinesitherapie voor kinderen kan bestaan uit mobiliteitsoefeningen, symmetrische actieve bewegingen, aanpassingen aan het spel en instructies van de ouders.

Het stretchen gebeurt pas na de presentatie en volgens de instructies van de professional; u hoeft uw nek niet te belasten. Follow-up in de loop van de tijd zorgt voor vooruitgang en evalueert de diagnose opnieuw als er geen verbetering is.

Er is onvoldoende bewijs om dit proces te vervangen door neonatale craniale of cervicale manipulaties. Het omschrijven van een techniek als ‘zachtaardig’ duidt niet op de veiligheid of effectiviteit ervan.

Wat kunt u thuis doen?

Er zijn veel eenvoudige manieren om uw baby aan te moedigen verschillende hoofdbewegingen en -posities te verkennen tijdens dagelijkse activiteiten.

U kunt beginnen door te kijken naar de inrichting van uw huis. Kleine veranderingen kunnen een groot verschil maken. Denk bijvoorbeeld aan de positie van de kaptafel ten opzichte van ramen, licht en interessante objecten. Als uw kind vooral naar de positievere of meer stimulerende kant kijkt, kunt u de afleiding aan die kant voorzichtig verminderen en visuele interesse toevoegen aan de minder wenselijke kant. U kunt dit doen door speelgoed, kleuren of zelfs positie te verplaatsen wanneer u met hem communiceert.

Het kan ook nuttig zijn:

• Ga aan de minder wenselijke kant zitten, praten of spelen om hem aan te moedigen die kant op te gaan
• Stel alleen als u wakker bent en onder toezicht staat een verscheidenheid aan speelposities voor die bij uw leeftijd passen, inclusief een korte buiktijd
• Gebruik spel en oogcontact om uw kind zachtjes aan te moedigen in verschillende richtingen te kijken.

Thuis moeten speelideeën en stations individueel, veilig en geschikt zijn voor de leeftijd van het kind.

Plaats het kind voor elke slaap op zijn rug op een vlak, helder oppervlak. Gebruik geen kussens, wiggen of positioneerders om nekstijfheid te corrigeren. Spelposities zijn geen slaapposities. Regel eventuele speciale oefeningen met uw kinderarts of kinesitherapeut.